Dünyanın en büyük müzik yarışması olan Eurovision'un finaline bir aydan daha kısa bir zaman kaldı. 16 Mayıs’taki finalle birlikte 70. yıl dönümünü kutlamaya hazırlanan Eurovision bu yıl Avusturya'nın başkenti Viyana’da gerçekleştirilecek.
İspanya kamu yayıncısı RTVE, Avrupa Yayın Birliği’nin (EBU) İsrail’in 2026 Eurovision Şarkı Yarışması’na katılımını sürdürme kararının ardından yarışmadan çekildi ve organizasyonu televizyonda yayımlamama kararı aldı.
Geçtiğimiz Aralık ayında alınan bu karar Eurovision odaklı bağımsız yayınlar Eurovisionfun ve Euromix son günlerde RTVE’nin yarışmayı yayınlamama kararını yeniden gündeme taşıdı.
İspanya’da 12 ve 14 Mayıs’taki yarı finaller ile 16 Mayıs 2026’daki Viyana finali ekrana gelmeyecek.
Böylece İspanya, 1961’de Eurovision’a katılmaya başlamasından bu yana ilk kez yarışmadan tamamen çekilmiş oldu. RTVE, kararını Avrupa Yayın Birliği’nin İsrail’in yarışmada kalmasına olanak tanıyan tutumuna bağladı. Kurum açıklamasında, Gazze’deki insani durum ve yarışmanın siyasi amaçlarla kullanıldığı yönündeki itirazlar nedeniyle Eurovision’un “tarafsız bir kültürel etkinlik” olarak sürdürülmesinin giderek zorlaştığını kaydetti.
RTVE Genel Sekreteri Alfonso Morales geçtiğimiz aralık ayında yaptığı açıklamada EBU’nun aldığı önlemleri “yetersiz” bulduklarını söylemişti. Kurum ayrıca EBU Genel Kurulu’nda İsrail kamu yayıncısı KAN’ın katılımının askıya alınmasına ilişkin oylama talep ettiklerini, bu talebin kabul edilmemesi üzerine çekilme kararının devreye girdiğini duyurmuştu.
RTVE’nin kararı, İsrail’in katılımına karşı Avrupa’daki yayıncılar arasında yükselen itirazların en sert adımlarından biri. İspanya’nın yanı sıra Hollanda, İrlanda, Slovenya ve İzlanda’nın da 2026 yarışmasına temsilci göndermeyen ülkeler. Ancak İspanya’yı farklı kılan, yarışmayı ekranlardan da tamamen çekmesi oldu. Bu yönüyle karar, aynı zamanda yayın düzeyinde bir boykot niteliği taşıyor.
İspanya Kültür Bakanı Ernest Urtasun da daha önce RTVE’nin tutumuna destek vermiş, devam eden insani krizler karşısında kültürel etkinliklerin devletlere meşruiyet alanı açmaması gerektiğini savunmuştu. RTVE Başkanı José Pablo López de EBU içinde, savaş ve çatışmalara taraf olan ülkelerin yarışmaya katılım koşullarının yeniden tartışılması çağrısında bulunmuştu.
“Eurovision tarafsızlık misyonunu 'sürdüremez’ hale geldi
Timos Ilias, Eurovision Fun'daki yazısında "İspanyol yayın kuruluşunun tutumu, Avrupa Yayın Birliği'nin (EBU) İsrail'in katılımına devam etmesine izin verme kararına doğrudan bir yanıt niteliğindedir. RTVE yetkilileri, yarışmanın ilan edilen tarafsızlık misyonunun mevcut koşullar altında 'sürdürülemez' hale geldiğini belirterek, etkinliğin mevcut ortamını siyasi güvensizlik ortamı olarak tanımladı." diye yazdı.
Avrupa Yayın Birliği, Şubat 2022’de Ukrayna’ya saldırmasının ardından Rusya’yı yarışmadan süresiz olarak men etmişti. Ancak İsrail tüm itirazlara ve güçlü kamuoyu varlığına rağmen yarışmadaki varlığını sürdürüyor.
İlk kez 'büyük beşli'den biri katılmayı reddediyor
İspanya'nın Eurovision'u boykot etme ve yayınlamama kararı, Eurovision'a sponsor olan "büyük beş" ülkeden (İngiltere, Fransa, Almanya, İtalya ve İspanya) birinin ilk kez katılmayı reddetmesi ve bu görkemli yayın için ayırdığı fon payını geri çekmesi anlamına geliyor.
Eurovision'un yönetim kurulunun Aralık ayında İsrail'i dışlama konusunda oylama yapmama kararı almasının ardından, İzlanda, İrlanda, Hollanda ve Slovenya olmak üzere dört ülke daha boykot kararı aldığını duyurdu. Ancak bu dört ülke de etkinliği yayınlamayı planlıyor.
Yine de çekilme kararları 1970 yarışması ile birlikte yarışma tarihindeki en yüksek boykot eden ülke sayısına işaret ediyor.
Eurovision'un ilk yarı finali 12 Mayıs'ta yapılacak ve İsrail'i temsil eden Noam Bettan o akşam "Michelle" şarkısını seslendirecek.
İsrail, 1978, 1979, 1998 ve 2018 yıllarında olmak üzere dört kez Eurovision'u kazandı. İspanya ise 1968 ve 1969 yıllarında olmak üzere iki kez kazandı.
